Ülseratif kolit hangi organı etkiler?

Ülseratif kolit, sindirim sisteminde belirli bir bölgeyi hedef alan kronik bir iltihabi hastalıktır. Temel olarak kalın bağırsağı ve rektumu etkiler, burada mukoza tabakasında yaygın iltihap ve ülserlere yol açar. Hastalığın tutulum şekli ve yaygınlığı kişiden kişiye değişiklik gösterir, bu da sınıflandırma ve tedavi yaklaşımlarını doğrudan etkiler.
07 Aralık 2025

Ülseratif Kolit Hangi Organı Etkiler?


Ülseratif kolit, temel olarak kalın bağırsağı (kolon) ve rektumu etkileyen kronik, inflamatuar bir bağırsak hastalığıdır. Hastalık, sindirim sisteminin sadece bu bölümlerini hedef alır ve genellikle rektumdan başlayarak kolonun iç yüzeyini (mukoza ve submukoza tabakasını) yayılarak tutar.

Etkilenen Organların Detaylı Açıklaması:


  • Rektum: Hastalık neredeyse her zaman rektumu (kalın bağırsağın son kısmı, anüse açılan bölüm) etkiler. Bu nedenle sık tuvalete çıkma ihtiyacı (tenesmus) ve rektal kanama genellikle ilk belirtilerdir.
  • Kolon (Kalın Bağırsak): Ülseratif kolitin tutulum şekli ve yaygınlığı hastadan hastaya değişiklik gösterir. Tutulum, rektumdan sonra kolonun diğer bölümlerine doğru sürekli ve yaygın bir şekilde ilerleyebilir. Bu tutuluma göre hastalık şu şekilde sınıflandırılır
  • Ülseratif Proktit: Sadece rektum tutulmuştur. En hafif form olarak kabul edilir.
  • Proktosigmoidit: Rektum ve sigmoid kolon (kolonun rektuma yakın son kısmı) etkilenir.
  • Sol Taraflı Kolit: İnflamasyon rektumdan başlar ve splenik fleksuraya (kolonun dalak yakınındaki dönüş noktası) kadar uzanır. Yani kolonun sol yarısını etkiler.
  • Yaygın (Pankolit) veya Total Kolit: İnflamasyon tüm kolonu, çıkan kolona ve hatta çekuma kadar tutar. Bu en yaygın ve genellikle en şiddetli formdur.

Hangi Organlar Etkilenmez?


Ülseratif kolitin ayırt edici özelliklerinden biri, ince bağırsağı (ileum, jejunum, duodenum) ve sindirim sisteminin daha üst kısımlarını (mide, yemek borusu) doğrudan etkilememesidir. Bu özelliği, hem ince hem de kalın bağırsağın herhangi bir bölümünü tutabilen Crohn hastalığından ayırır. Ancak, ülseratif kolitli bazı hastalarda "geriye doğru ileit" adı verilen ve terminal ileumun (ince bağırsağın son kısmı) hafifçe etkilendiği bir durum görülebilir.

Etkileri ve Komplikasyonlar:

Hastalık etkilediği organlar üzerinde şu değişikliklere ve risklere yol açar:

  • Mukoza Hasarı: Kolon ve rektumun iç yüzeyinde kızarıklık, ödem, ülserler (yaralar) ve kanamalar oluşur.
  • İşlev Bozukluğu: Su ve elektrolit emilimi bozulur, bu da ishale yol açar. Kanama nedeniyle dışkıda kan ve mukus görülür.
  • Yapısal Değişiklikler: Uzun süreli kronik inflamasyon, kolon duvarında pseudopolipler (yalancı polipler), darlıklar ve kolonun kısalıp sertleşmesine ("lead pipe" kolon) neden olabilir.
  • Ciddi Komplikasyonlar: En korkulan komplikasyonlarından biri, tüm kolon katlarının etkilendiği, hayatı tehdit eden toksik megakolon durumudur. Ayrıca, uzun süreli ve yaygın tutulumu olan hastalarda kolon kanseri riski artar.
  • Bağırsak Dışı Etkiler: Ülseratif kolit sadece bağırsaklarla sınırlı kalmaz. Eklemler (artrit), cilt (eritema nodozum, pyoderma gangrenosum), gözler (üveit, episklerit) ve safra yollarını (primer sklerozan kolanjit) etkileyen bağırsak dışı belirtilere de neden olabilir.

Özetle:

Ülseratif kolit, öncelikle ve esas olarak kalın bağırsağın (kolon) ve rektumun mukoza tabakasını tutan bir hastalıktır. Tutulum rektumdan başlar ve değişen derecelerde kolonun geri kalanına yayılabilir. İnce bağırsaklar ise bu hastalıktan doğrudan etkilenmez. Teşhis ve tedavi stratejileri, hastalığın tam olarak kolonun hangi bölümlerini ne kadar etkilediğine göre şekillenir.

Yeni Soru Sor / Yorum Yap
şifre
Sizden Gelen Sorular / Yorumlar
Çok Okunanlar
Ülser Belirtileri ve Tedavisi
Ülser Belirtileri ve Tedavisi
Haber Bülteni
Popüler İçerik
Kornea Ülseri Belirtileri ve Tedavisi
Kornea Ülseri Belirtileri ve Tedavisi
Ülser İlaçları Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?
Ülser İlaçları Kullanımı ve Faydaları Nelerdir?
Mide Ülseri İlaçları Nelerdir?
Mide Ülseri İlaçları Nelerdir?
Ülsere İyi Gelen Yiyecekler Nelerdir?
Ülsere İyi Gelen Yiyecekler Nelerdir?
Ülser Ameliyatı Nedir ve Nasıl Yapılır?
Ülser Ameliyatı Nedir ve Nasıl Yapılır?
Varis Ülseri Belirtileri ve Tedavisi
Varis Ülseri Belirtileri ve Tedavisi
Ülser Diyeti Nasıl Yapılır?
Ülser Diyeti Nasıl Yapılır?
Ülser Perhizi ve Önerilen Gıdalar
Ülser Perhizi ve Önerilen Gıdalar
Gastrit Ülser Reflü Belirtileri ve Tedavisi
Gastrit Ülser Reflü Belirtileri ve Tedavisi
Ülser Gaz Yapar mı?
Ülser Gaz Yapar mı?
Ayak Ülseri Belirtileri ve Tedavisi
Ayak Ülseri Belirtileri ve Tedavisi
;